Iain Zaczek w swojej książce ukazał historyczne zdarzenia i zjawiska społeczne w relacji z powstawaniem dzieł sztuki. Jej przejrzysta forma pozwala łatwo przyswoić zebrane przez autora informacje.

Chronologia sztuki
„Chronologia sztuki” jest rzetelnie opracowaną książką, przeznaczoną dla osób, które mają ochotę na zapoznanie się z podstawową wiedzą na temat historii sztuki. Z kilku powodów doskonale nadaje się na pierwszą pozycję, od której rozpocznie się fascynująca podróż po tej rozległej dziedzinie.

Pierwszym z nich, wpływającym decydująco na łatwość przyswajania zebranej przez autora wiedzy, jest chronologiczny układ omawianych dzieł powiązany z opisami wydarzeń historycznych i zjawisk społecznych, jakie w danym okresie miały miejsce. Iain Zaczek wybrał zdarzenia najbardziej znaczące i zarazem powszechnie znane, co bardzo ułatwia umiejscowienie dzieła sztuki w szerszym kontekście, a także zapamiętanie, kiedy powstały określone style i formy artystycznego wyrazu.

Drugi powód, predestynujący ten album do bycia pierwszym przewodnikiem po historii sztuki, to umiejętne powiązanie przez autora etapów w rozwoju różnych dziedzin twórczości z wynalazkami umożliwiającymi tworzenie w określonej technice. Zaczek ukazuje czytelnikom w jak wielkim stopniu jedna kwestia zależy od drugiej: dobrymi przykładami są chociażby wynalezienie malarstwa olejnego czy takiego, zdawałoby się, drobiazgu, jak zakręcane, szczelne tubki na farby.

Ian Zaczek w ogóle nie stroni od eksponowania w swojej książce kroków milowych o różnorodnym charakterze – może to być wynalezienie fotografii i jej trudna droga do bycia uznaną pełnoprawną dziedziną sztuki czy też proces stopniowego włączania się kobiet w artystyczne szeregi, przez całe wieki dla nich niedostępne. Pisząc o takich przemianach Zaczek, autor wielu książek o sztuce i wzornictwie, wykazuje się dużymi umiejętnościami dydaktycznymi, dążąc do przekazania istotnych informacji w prosty i przystępny sposób. Inni autorzy, których eseje także znalazły się w „Chronologii sztuki” postępują podobnie, dzięki czemu lektura na pewno nie sprawi trudności nawet osobom nie posiadającym jeszcze żadnej wiedzy z zakresu sztuki.

lektura książki nie sprawi trudności nawet osobom nie posiadającym jeszcze żadnej wiedzy z zakresu sztuki

Pomocny dla początkujących będzie też z pewnością słownik pojęć umieszczony na końcu książki, podobnie jak przejrzysty układ graficzny i wysokiej jakości reprodukcje omawianych dzieł. Ich kolorystyka oddana jest mistrzowsko, zresztą trudno się dziwić – wydawnictwo Arkady, specjalizujące się w publikowaniu albumów o sztuce, słynie z dbałości o jakość wydawanych książek. „Chronologia sztuki” nie jest więc wyjątkiem.

Nie ujdzie uwagi czytelnika jeszcze jedna istotna kwestia – treści zawarte w książce zostały podzielone na wiele krótkich passusów, co zachęca do meandrowania pośród różnorodnych informacji zgodnie z własnymi priorytetami. Najważniejsze przemiany i osiągnięcia społeczne, stylistyczne i techniczne w każdym z omawianych okresów, nawet jeśli są przez autora tylko krótko wzmiankowane, to, łącznie, tworzą możliwie pełny obraz historii sztuki, przy założonej, skrótowej konwencji.

Tym samym czytelnik wyrusza w podróż od czasów, gdy powstawały najstarsze malowidła w jaskiniach do współczesności, w której królują instalacje street art, a sztuka opuszcza galeryjne mury, by jej przesłanie mogło dotrzeć do szerszego grona odbiorców niż kiedykolwiek wcześniej. Nikodem Maraszkiewicz

Iain Zaczek, Chronologia Sztuki. Oś czasu kultury zachodniej od czasów prehistorycznych po współczesne, Przekład: Bożena Mierzejewska, wydawnictwo Arkady, Premiera: 27 lutego 2019